Je liegt….toch?

Cas, 3.5 jaar, vertelde vol trots én overtuiging dat mama een baby in de buik heeft. Toen de leidster dit tegen mama vertelde aan het einde van de dag, was ze verbaasd.‘Ik ben toch niet zwanger Cas, hoe kom je daarbij? Je mag niet liegen hé, boefje..’

Ik hoor vaak van opvoeders dat hun kind weleens liegt en dat willen we natuurlijk niet.
Liegen is not done en velen van ons vinden het essentieel om dit als norm de kinderen mee te geven in de opvoeding.

Liegen betekent letterlijk: “met opzet onwaarheden vertellen.”

Voor jonge kinderen (2-7 jaar) loopt fantasie en werkelijkheid door elkaar heen. Alles is mogelijk! Dit wordt ook wel ‘magisch denken’ genoemd. Kinderen begrijpen nog niet alles wat er om hen heen gebeurt en hoe dingen werken. Daar gebruiken ze hun fantasie voor en spelen zo de werkelijkheid na: een legoblokje is een auto, de Knuffel praat terug. Fantasiespel is een prima manier om nieuwe dingen te onderzoeken en zich in te leven in iemand anders.

Wetenschappelijk gezien is het bevestigd dat kinderen pas kunnen liegen als ze uit deze magische fase zijn, dan onderscheiden ze fantasie van werkelijkheid. Het begint gemiddeld (pas) vanaf een jaar of zeven. Daarvoor is hun waarheid de werkelijkheid en zijn ze overtuigd van hun gelijk. Ze kunnen de waarheid nog niet verdraaien (manipuleren), dit is veel te complex.  Het wordt eerder een fantasie.

Wat betreft Cas; is er misschien op het kinderdagverblijf iemand zwanger, of is er over een broertje of zusje door iemand gesproken? Het komt ergens vandaan dat Cas dit vertelt en dit zo ‘echt’ beleeft.

Bijna elk kind vertelt wel eens iets wat niet waar is, dat is normaal. Als kinderen veelvuldig gaan ‘liegen’ is daar vaak een reden voor en moet je als opvoeder er achter zien te komen waar dat vandaan komt en vaak kan het eventueel te maken hebben met andere zaken zoals:

  • Opgaan in spel en niet kunnen herinneren dat in dat spel er iets kapot is gegaan; (jonge kinderen)
  • het kind de waarheid niet durft te vertellen voor angst om gestraft te worden (omdat het vaker gebeurt)
  • Angst om er niet bij te horen/geaccepteerd te worden
  • Aandacht (negatieve) vragen, je reageert immers op het kind nadat het volgens jouw heeft gelogen…. ;
  • het verwarren van meerdere prikkels/belevenissen van het kind;
  • Schaamte;

Begin bij jezelf
Wij zijn een voorbeeldfunctie voor (onze) kinderen, de spiegel. Wij leren kinderen ook (onbewust) liegen, als voorbeeld een leugen om bestwil. Als je tegen iemand zegt hoe lekker hun zelfgebakken cake is, maar eenmaal thuis tegen elkaar zegt dat het niet te eten is, is dat ook een leugen. Ook al weten wij dat het een leugen om bestwil is, kinderen begrijpen dat nog niet. Net als het beloven van iets aan je kind. Als jij je belofte niet nakomt, wordt dat ook als leugen gezien.

Zoek je ook naar de verklaring van het gedrag van je kind of van een kind bij jou op de groep? Ik hoop dat je via mijn blog zaken herkend en er iets mee kunt. WIL je er professionele hulp bij of zit je nog met vragen? Opvoedwijs kan ik jou altijd helpen.

bel mij op: 06 50 46 93 79
of stuur een mail naar dorien@opvoedwijs.nl